35.000 boeren en wetenschappers die weten wat ze doen

Ooit teelden Filipijnse boeren wel 4.000 rijstsoorten als onderdeel van een veerkrachtig voedselsysteem. In de jaren 1970 lanceerde de overheid echter het programma Masagana 99, onder meer om hoogproductieve rijstvariëteiten (HYV's) te promoten. Zo gingen duizenden soorten verloren. Wij bij Solidagro ondersteunen het Filipijnse netwerk MASIPAG, dat de schaduwzijde belicht van Masagana 99 en werkt aan een oplossing.

Opleiding over het oogsten van rijst in Luzon MASIPAG

MASIPAG is een netwerk met onder hun leden zo'n 35.000 boeren en wetenschappers. De organisatie heeft verschillende kantoren in de Filipijnen en voert actie voor de rechten van boeren, zoals het recht om zaden te bewaren, te vermeerderen en te verspreiden. Zo startte het netwerk in 1985 zijn eerste back-up farm, een boerderij waar nieuwe rijstvariëteiten ontwikkeld, getest en geoogst worden zonder gebruik van chemische meststoffen of pesticiden. Ondertussen zijn er twee back-up farms bijgekomen en heeft MASIPAG meer dan 2.000 variëteiten ontwikkeld om onder de boeren te verspreiden. Dat is een felle toename tegenover de 300 soorten die via conventionele landbouw geteeld worden.

Opleiding over het oogsten van rijst in Luzon MASIPAG

Opleiding voor het oogsten van rijst in Luzon © MASIPAG

"Als we ons organiseren, kunnen we snel en efficiënt reageren op elke crisis waarmee onze gemeenschappen worden geconfronteerd, of deze nu natuurlijk of door de mens is veroorzaakt." 
- Rodolfo Cortez, boer in het netwerk MASIPAG


De leden van MASIPAG kunnen bij de back-up farms variëteiten opvragen die het beste zijn aangepast aan hun lokale context. Ze worden elk seizoen geplant om zich verder aan te passen aan het veranderende klimaat. Veerkrachtige gewassen zijn van cruciaal in een land dat per regio verschillende klimaten kent en zwaar lijdt onder de klimaatverandering. Onvoorspelbare seizoenen of tyfoons die grote vernielingen aanrichten worden frequenter en extremer. De tyfoon Gaemi richtte onlangs nog zware verwoestingen aan in Manila. 
 

Rijst is het belangrijkste basisvoedsel in de Filipijnen. Elke verstoring van de productie kan direct de voedselzekerheid van miljoenen mensen beïnvloeden.

Rijst is het belangrijkste voedsel in de Filipijnen. Elke verstoring van de productie kan de voedselzekerheid van miljoenen mensen beïnvloeden. Rijstgewassen die bestand zijn tegen de toenemende uitdagingen in de landbouw helpen om stabiele opbrengsten te garanderen, zelfs onder moeilijke omstandigheden. Dat draagt direct bij aan de voedselzekerheid en economische stabiliteit van het land.

Een boerin die aangesloten is bij MASIPAG verzamelt de zaden van verschillende rijstvariëteiten Met de inspanning van de landbouwers gaan de talloze traditionele variëteiten niet verloren MASIPAG

Een boerin die lid is van MASIPAG verzamelt zaden van tientallen rijstvariëteiten. Met de inspanning van de landbouwers gaan de vele traditionele variëteiten niet verloren. © MASIPAG

De leden van MASIPAG ontwikkelen rijstvariëteiten die weerbaar zijn voor de gevolgen van klimaatverandering zoals droogte, tyfoons en oprukkend zeewater. MASIPAG verspreidt de variëteiten ook gratis onder haar leden om weerwerk te bieden tegen de hoge kostprijs van zaden van multinationals. Bovendien zijn die commerciële zaden van grote agrochemiebedrijven uniform - dus een risico op grotere verliezen bij misoogsten en ziektes - en hebben ze kostelijke chemische mest en pesticiden nodig om tot gewassen te komen. Onderzoek van onder meer de University of the Philippines Manila toonde aan dat bepaalde pesticiden schadelijk zijn voor milieu en gezondheid.

Het open zadencentrum voor boeren in Surigao del Sur ondersteund door MASIPAG MASIPAG

Het open zadencentrum voor boeren in Surigao del Sur, ondersteund door MASIPAG © MASIPAG

De back-up farms van MASIPAG dienen niet alleen om rijstvariëteiten te ontwikkelen, maar ook om boeren aan te moedigen om zelf aan zaadselectie en -vermeerdering te doen. Ze krijgen zaden van zaadvaste rassen zodat ze hun eigen rijstvariëteit op hun veld kunnen ontwikkelen. Die gewassen zijn dan aangepast aan hun lokale (klimaat)omstandigheden. Daarna kunnen ze de aangepaste zaden uitwisselen en verspreiden, wat de weerbaarheid van de rijstvelden versterkt.  

Share

Meer lezen?

29 januari 2026

Ondanks een verbod op patenten op planteigenschappen die tot stand komen via traditionele veredeling, neemt het aantal patenten op planten en zaden explosief toe. In tien jaar werden meer dan 1.500 aanvragen ingediend en meer dan 300 patenten...
Lees meer
De Smaakzaak

Follow us